ชื่อสามัญ
ชื่อการค้า - ชื่อภาษาอังกฤษ
สมอพิเภก
Bahera , Beleric Myrabolan , Samo phi phek
วงศ์
ชื่อพฤกษศาสตร์
Terminalia bellerica(Gaertn.) Roxb.
COMBRETACEAE
ด้านตัดขวาง (x15)
ด้านผิวหน้าไม้
ถิ่นกำเนิด
ขึ้นอยู่ห่าง ๆ กันในป่าเบญจพรรณชื้นและแล้งทางภาคเหนือ ภาคตะวันออก ภาคกลาง ภาคตะวันออกเฉียงเหนือและภาคตะวันตก ภาคใต้ขึ้นในป่าดิบที่ราบ
ลักษณะเนื้อไม้
ชั้นคุณภาพ
ลักษณะทางกายวิภาค ที่เห็นได้ด้วยแว่นขยายขนาด 10 - 15 เท่า (handlens)
B
สีน้ำตาลแกมเทา เสี้ยนค่อนข้างตรง เนื้อหยาบ
พอร์เป็นแบบพอร์เดี่ยว (solitary pore) และพอร์แฝด (multiple pore) แบบของการเรียงตัวไม่เด่นชัด การกระจายเป็นแบบกระจัดกระจาย (diffuse porous) พอร์ขนาดปานกลาง ภายในพอร์มีไทโลสเกือบทุกพอร์ เส้นเรย์เห็นชัด พาเรงคิมาเป็นแบบพาเรงคิมาแบบไม่ติดพอร์ (metatracheal parenchyma) (broad band)
สกายสมบัติ
-
-
740 - 850
ความแน่น (กก./ม.3)
การหดตัวด้านรัศมี (%)
การหดตัวด้านสัมผัส (%)
ความยากง่ายในการผึ่งไม้
| ง่าย |
ค่อนข้างง่าย |
ยาก |
ยากมาก |
การอบไม้
ตารางที่
กลสมบัติ (strength properties)
| ชั้นความแข็งแรง (strength group) A |
แห้ง (Air-Dry) |
สด (Green) |
แรงดัดสถิตย์
(static bending) |
มอดูลัสยืดหยุ่น ( MOE ) |
(MPa) |
11,748 |
|
| แรงอัดขนานเสี้ยน (compression parallel to grain) |
(MPa) |
53 |
|
| แรงเฉือน (shear parallel) |
(MPa) |
14.8 |
|
| ความแข็ง (hardness) |
(N) |
5,972 |
|
| มอดูลัสแตกร้าว ( M O R ) |
(MPa) |
113 |
|
ความทนทานตามธรรมชาติ
ความทนทานต่ำ (< 2 ปี) ความทนทานปานกลาง (2 - 6 ปี) ความทนทานสูง (6-10 ปี) ความทนทานสูงมาก (>10 ปี)
การอาบน้ำยาไม้
ชั้นที่
คุณสมบัติการใช้งาน
การเลื่อย
การไส
การเจาะ
การกลึง
การยึดเหนี่ยวตะปู
การขัดเงา
| ง่าย |
ค่อนข้างง่าย |
ปานกลาง |
ค่อนข้างยาก |
ยาก |
ยากมาก |
| ง่าย |
ค่อนข้างง่าย |
ปานกลาง |
ค่อนข้างยาก |
ยาก |
ยากมาก |
| ง่าย |
ค่อนข้างง่าย |
ปานกลาง |
ค่อนข้างยาก |
ยาก |
ยากมาก |
| ง่าย |
ค่อนข้างง่าย |
ปานกลาง |
ค่อนข้างยาก |
ยาก |
ยากมาก |
| ดีมาก |
ดี |
ปานกลาง |
น้อย |
น้อยมาก |
| ง่ายมาก |
ง่าย |
ปานกลาง |
ค่อนข้างยาก |
ยาก |
การใช้ประโยชน์
ทางตรง
ใช้ทำพื้น ฝา หีบใส่ของ และการก่อสร้างต่าง ๆ เรือขุด คันไถ
ทางอ้อม
ใช้รับประทานเป็นยาระบาย
ผลดิบ
ให้สีขี้ม้า ใช้ย้อมผ้า
เปลือกและผล
เป็นยาสมาน ใช้รักษาโรคท้องมาน โรคริดสีดวง
ผลสุก
ผล
ให้น้ำฝาดชนิด Pyrogallol และ Catechol